Jak chronić drewnianą podłogę zimą: sól z butów, suche powietrze i podkładki pod meble

Drewnianą podłogę najlepiej chronić zimą trzema prostymi sposobami: zatrzymać sól i piasek przy wejściu dzięki dwóm wycieraczkom i zdejmowaniu butów, utrzymywać w mieszkaniu wilgotność powietrza na poziomie około 45-60 procent oraz podkleić filcowe podkładki pod wszystkie meble, które się przesuwa. Do tego dochodzi mycie lekko wilgotnym mopem, bez rozlewania wody. Te nawyki chronią lakier lub olej przed rysami i ograniczają pękanie oraz szczeliny między deskami w sezonie grzewczym.

Dlaczego zima jest dla drewna najtrudniejsza

Drewno to materiał żywy, który chłonie i oddaje wilgoć z otoczenia. Latem, przy wilgotnym powietrzu, deski lekko pęcznieją, a zimą, gdy kaloryfery wysuszają powietrze, kurczą się. Efekt widać zwłaszcza w podłogach z szerokich desek: między nimi pojawiają się szczeliny, a czasem drobne pęknięcia. Przy bardzo niskiej wilgotności deski mogą się też wyginać, tworząc lekko wklęsłą powierzchnię.

Drugim zimowym wrogiem jest to, co przynosimy na butach. Sól drogowa, piasek i drobne kamyki działają jak papier ścierny. Wystarczy kilka tygodni, by przy drzwiach i w przedpokoju lakier zmatowiał, a na olejowanej powierzchni pojawiły się szare plamy. Sól dodatkowo wysusza drewno i może zostawiać białe zacieki.

Strefa wejścia: zatrzymaj sól i piasek przy drzwiach

Najskuteczniejsza ochrona to taka, która sprawia, że brud w ogóle nie trafia na podłogę. Sprawdza się prosty system:

1. Wycieraczka zewnętrzna z twardego materiału, który zbiera śnieg, błoto i grubszy piasek.
2. Wycieraczka wewnętrzna z chłonnego materiału, na tyle długa, by zmieściły się na niej dwa kroki.
3. Tacka lub mata na mokre buty, żeby woda z roztopionym śniegiem nie spływała na deski.
4. Zasada zdejmowania butów od razu przy drzwiach, także dla gości, dla których warto mieć kilka par kapci.

Przy wejściu dobrze sprawdza się też szafka lub półka na buty z ociekaczem, na której mokre obuwie może spokojnie wyschnąć. Wycieraczki trzepie się lub odkurza kilka razy w tygodniu, bo przepełnione przestają działać. Piasek wniesiony na podłogę usuwaj odkurzaczem z miękką szczotką albo miotłą, zanim zostanie roztarty pod stopami. Odkurzacz z twardymi kółkami i metalową końcówką też potrafi porysować lakier, więc dobrze sprawdzić jego ssawkę.

Wilgotność i temperatura w mieszkaniu

Producenci podłóg drewnianych zalecają zwykle wilgotność powietrza w przedziale 45-60 procent i temperaturę około 18-22 stopni. W sezonie grzewczym w wielu mieszkaniach wilgotność spada do 30 procent i niżej. Higrometr pozwala to szybko sprawdzić, a warto mierzyć wilgotność w kilku pokojach, bo różnice bywają spore. Jeśli wartości są za niskie, pomaga nawilżacz, który przy okazji poprawia samopoczucie domowników.

Przy ogrzewaniu podłogowym trzeba szczególnie pilnować temperatury. Powierzchnia podłogi drewnianej nie powinna być zbyt gorąca, a zmiany temperatury lepiej wprowadzać stopniowo, bez gwałtownego podkręcania ogrzewania przy pierwszym mrozie. Szczegółowe zalecenia podaje producent podłogi i instalacji. Zbyt suche powietrze szkodzi też meblom, o których pielęgnacji piszemy w tekście praktyczny poradnik konserwacji mebli drewnianych.

Szczeliny, które pojawiają się zimą, zwykle zamykają się same wiosną, gdy wilgotność wzrośnie. Ich szerokość zależy od gatunku drewna, szerokości desek i sposobu montażu, więc w niektórych domach są ledwie widoczne, a w innych wyraźne. Nie warto ich zimą wypełniać masą, bo latem deski nie będą miały gdzie pracować i mogą się wybrzuszyć.

Podkładki, dywany i mycie

Zimą więcej czasu spędzamy w domu, częściej przesuwamy krzesła i fotele, a na podłodze ląduje więcej piasku. Najwięcej szkód robią krzesła w jadalni i przy biurku, przesuwane wielokrotnie każdego dnia. Filcowe podkładki pod nogi krzeseł, stołów, kanapy i komody to najtańsza ochrona przed rysami. Sprawdzaj je raz na kilka miesięcy, bo filc się wyciera i zbiera drobny piasek, który wtedy działa odwrotnie.

• pod krzesła na kółkach połóż matę ochronną albo wymień kółka na miękkie, przeznaczone do twardych podłóg,
• dywan w miejscach intensywnego ruchu, na przykład przy kanapie czy w korytarzu, ogranicza ścieranie,
• pod dywan wybierz podkład antypoślizgowy, który nie odbarwia drewna,
• nie stawiaj doniczek bezpośrednio na podłodze, bo woda spod nich zostawia ciemne plamy.

Do mycia używaj dobrze wyciśniętego mopa i środka przeznaczonego do drewna, dobranego do wykończenia: inny do lakieru, inny do oleju. Woda rozlana na podłodze wnika w szczeliny i może spowodować pęcznienie krawędzi desek. Nie używaj mopów parowych, chyba że producent podłogi wyraźnie na to pozwala. Olejowane podłogi raz na jakiś czas wymagają odświeżenia preparatem pielęgnacyjnym, który uzupełnia ochronną warstwę.

Drobne rysy i skrzypienie: co zrobić od razu

Uszkodzenia najlepiej naprawiać szybko, zanim brud wniknie w drewno. Płytkie rysy na lakierze można zamaskować woskiem lub specjalnym markerem w kolorze drewna. Na podłodze olejowanej drobne uszkodzenia przeciera się delikatnie drobnym papierem ściernym i nakłada miejscowo olej. Głębsze ubytki i zmatowienie całej powierzchni to już sygnał do cyklinowania i ponownego lakierowania, które najlepiej zaplanować na wiosnę lub lato, gdy mieszkanie można dobrze przewietrzyć.

Zimą częściej słychać też skrzypienie desek, bo wysuszone drewno lekko się przesuwa. Jeśli dźwięk nie ustępuje po podniesieniu wilgotności, zajrzyj do naszego poradnika jak naprawić skrzypiącą podłogę. A jeśli w mieszkaniu masz odwrotny problem, czyli zbyt dużo wilgoci i parujące okna, przydadzą się wskazówki z tekstu domowe sposoby na walkę z wilgocią, bo nadmiar wody szkodzi drewnu tak samo jak susza.